Kamu hastanelerinde görev yapan hekim, hemşire, ebe, sağlık teknisyeni ve idari personelin hastane içindeki servis, poliklinik veya birim değişiklikleri sıklıkla tartışma konusu oluyor. Personel arasında “sürgün” veya “mobbing” olarak nitelendirilen bu yer değişikliklerinde, başhekimliğin takdir yetkisinin sınırsız olup olmadığı sorusu hukuki boyutlarıyla öne çıkıyor.
Mevzuat ve Danıştay’ın yerleşik emsal kararları incelendiğinde, başhekimliğin personel yerini değiştirebilmesi için çok net yasal şartlar aranıyor.
Başhekimlik Hangi Durumlarda Yer Değişikliği Yapabilir? (Yasal Gerekçeler)
Sağlık Bakanlığı Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği ve ilgili mevzuata göre, idarenin personel üzerinde “hizmetin aksamaması adına” bir takdir yetkisi vardır. Ancak bu yetki sadece şu durumlarda hukuka uygun kabul edilir:
Kamu Yararı ve Hizmet Gerekliliği: Bir birimde ani personel eksilmesi (doğum izni, istifa, emeklilik, uzun süreli rapor) yaşanması ve o servisteki sağlık hizmetinin durma noktasına gelmesi halinde, başhekimlik başka bir birimden oraya görevlendirme yapabilir.
Hizmet İçi İhtiyaç ve Yoğunluk: Hastanenin acil servis, yoğun bakım veya ameliyathane gibi kritik alanlarında öngörülemeyen yoğunluk artışlarında, hizmetin kesintisiz sürmesi amacıyla geçici veya kalıcı yer değişikliği yapılabilir.
Personelin Sağlık Mazereti: Personelin mevcut çalıştığı birimin fiziksel şartlarının (Örn: Alerjen durumlar, ortopedik engeller) sağlığını olumsuz etkilediğini tam teşekküllü hastane raporuyla belgelemesi halinde, idare personeli daha uygun bir birime kaydırmakla yükümlüdür.
Soruşturma ve Disiplin Tedbiri: Personel hakkında yürütülen idari bir soruşturma varsa, soruşturmanın selameti, hasta güvenliği veya çalışma barışının korunması amacıyla soruşturma süresince personelin yeri değiştirilebilir.
Hangi Durumlarda Yer Değişikliği “Hukuka Aykırı” Sayılır?
Danıştay ve idare mahkemeleri, başhekimliklerin yer değişikliği kararlarını incelerken çok katı kurallar uygular. İdarenin yetkisini aşarak yaptığı ve mahkemeden dönen hukuka aykırı durumlar şunlardır:
Somut Gerekçe Gösterilmemesi: Başhekimlik, yer değişikliği yazısına sadece “Görülen lüzum üzerine” veya “Hizmet gereği” yazıp altını somut verilerle dolduramazsa, bu karar mahkeme tarafından “keyfi” bulunur ve iptal edilir. Yer değişikliğinin objektif nedeni (Örn: X servisindeki hemşire sayısının kritiğe düşmesi gibi) belgelenmelidir.
Cezalandırma Amacıyla Yapılması: Disiplin yönetmeliğinde “yer değiştirme” diye bir ceza yoktur. Eğer idare, personele kızdığı veya usulsüz bir cezalandırma yapmak istediği için yerini değiştirirse, bu durum “yetki saptırması” (mobbing) sayılır.
Liyakat ve Unvan Dışı Görevlendirme: Bir laboratuvar teknisyeni, tıbbi sekreterin işini yapması için arşiv birimine kalıcı olarak sürülemez. Personelin kendi unvanı ve branşı dışında, eğitimini almadığı bir işe verilmesi mevzuata açıkça aykırıdır.
Yeri Değiştirilen Sağlık Personeli Ne Yapmalı?
Hukuka aykırı veya keyfi bir kararla yerinin değiştirildiğini düşünen sağlık çalışanı, tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesi’ne “Yürütmenin Durdurulması” ve “Atama İşleminin İptali” davası açma hakkına sahiptir. Mahkemeler genellikle idareden “somut hizmet ihtiyacı belgesi” ister; idare bu ihtiyacı ispatlayamazsa personel eski görev yerine yargı kararıyla iade edilir.
Görevlendirmeler ile ilgili yaşadığınız sorunları yorum olarak yazabilirsiniz.

