Eş Değer Sınav Nedir, Nasıl Uygulanır?

📢 ÖSYM’nin KPSS Kararıyla Gündeme Geldi: “Eş Değer Sınav” Nedir, Nasıl Uygulanır?

ÖSYM Yönetim Kurulu’nun Şanlıurfa Osmanbey Kampüsü’nde mevzuata aykırı uygulamalara maruz kalan 392 aday için aldığı karar, merkezi sınavlarda nadiren uygulanan “eş değer sınav” kavramını yeniden tartışmaya açtı.

Adayların zihnindeki soru işaretlerini gidermek amacıyla eş değer sınav sisteminin işleyişi, yasal dayanakları ve puanlama mantığı netleşti.

📝 Eş Değer Sınav Nedir?

ÖSYM mevzuatı ve ölçme-değerlendirme standartlarına göre eş değer sınav (paralel sınav); bir sınavın tamamında veya belirli salonlarında idari kusur, kural ihlali, teknik arıza ya da olağanüstü koşullar nedeniyle sınav güvenliğinin/şartlarının bozulduğu hallerde devreye giren telafi niteliğindeki sınavdır.

Bu uygulama bir “ek sınav hakkı” veya “ikinci bir şans” değil; şartları ihlal edildiği için geçersiz sayılan ilk uygulamanın hukuki ve teknik olarak yeniden yapılmasıdır.

⚖️ Eş Değer Sınav Nasıl Hazırlanır ve Uygulanır?

Eş değer sınavın geçerli olabilmesi için ölçme kriterleri açısından orijinal sınavla birebir aynı standartları taşıması şarttır:

• Aynı Kazanım ve Müfredat Dağılımı: Sorular, ilk sınavda yer alan konu dağılımı, soru sayıları ve kapsam tablosu ile tamamen paralel şekilde hazırlanır.

• Benzer Zorluk ve Ayırt Edicilik Düzeyi: Soru havuzundan seçilen veya yeniden yazılan soruların güçlük derecesi ile ayırt edicilik katsayısı ilk oturumla eşdeğer düzeyde tutulur.

• Puan Eşitleme (Eşitleme/Equating Yöntemi): Adayların aldıkları ham puanlar, istatistiki yöntemlerle ilk oturumdaki genel kitle ortalamasına ve standart sapmaya göre normalize edilir. Böylece aday ne haksız bir avantaj elde eder ne de ilk sınava giren 1.7 milyonu aşkın adayın puan dengesi bozulur.

• Sadece Belirlenen Adaylar Katılır: Eş değer sınava tüm adaylar değil, yalnızca tutanak veya kamera kayıtlarıyla mağduriyeti ya da kural dışı uygulaması resmi olarak tespit edilen adaylar çağrılır.

🎯 Puanlama ve Sıralamalar Nasıl Belirlenecek?

Şanlıurfa’daki 392 aday için yapılacak eş değer sınavın ardından elde edilecek puanlar, Türkiye genelindeki 2026-KPSS Lisans sonuç havuzuna dahil edilecek. Adayların başarı sıralamaları ve standart puanları, ölçme-değerlendirme uzmanlarınca yapılan denkleştirme işlemlerinin ardından genel sonuç belgelerine yansıtılacak.